Hatay

Hatay, pek çok uygarlýða ev sahipliði yapmýþ olup; Ermeni, Yahudi, Arap, Türk gibi pek çok farklý etnik topluluðu, ayný þekilde pek çok farklý dinsel toplumlarýn bir arada kardeþçe yaþadýðý bir bölge olmasýndan dolayý hafýzalarda hoþgörü kenti olarak yer almýþtýr.

Bir milyon dört yüz bin nüfusun büyük bölümünü Nusayriler(Arap Alevileri) oluþturmaktadýr. Geri kalaný ise Türkiye Cumhuriyeti'nin Hatay'ý Türkleþtirme politikasýna dayanarak Türkleþtiði veya iskân politikasý sonucu Türklerin nüfusunun artmasý gibi durumlarýn olduðu söylenebilir. Pek çok farklý ildeki insanlarýn özellikle emekli olduktan sonra huzur bulma adýna bu þehre yerleþtiði görülür. Eski tarihlerden kalma ermeni köylerinin varlýðý ile Ermenilerin halen bu þehirde yaþadýðý ve Türk-Arap-Ermeni gibi ýrksal anlamda kardeþlik sentezi çok olumlu bir þekilde ilerlemektedir. Hali hazýrda þehirdeki Hýristiyanlarýn kilisede ibadet etmesi, Müslümanlarýn camide ibadet etmesi, Alevilerin yerel türbelerde ibadet etmesi gibi pek çok farklý inanýþýn bir arada hoþgörü çerçevesince idrak edildiði muhteþem birçok kültürlü bir yaþayýþ biçiminden bahsediyoruz.

Hatay'ýn ülkenin en güneyin bulunmasý ve doðu þehirleri ile komþu olmasý diðer illerdeki insanlar tarafýndan, Hatay'ýn doðu þehri sanýlmasý, bir yanýlgýdan ibaret olduðu gibi Hatay daha çok batýcý bir görüntü çizmektedir. Komþu iller ile kültürel anlamda çok bir etkileþim yoktur. Modern ve çaðdaþlýk bakýmýndan batýlý þehirlerle ayný ivmede yol kat ettiði bir gerçektir. Fakat þunu da belirtmek gerekir ki; Komþu illerin veya özellikle Doðu þehirlerdeki yaþayan öðrenci kesimin Hatay'daki Mustafa Kemal Üniversitesi'ni yoðun þekilde tercih ettiði de bir gerçek. Ayný þekilde Ýskenderun Demir Çelik Fabrikasýnýn varlýðýný hesap edersek bu fabrikada çalýþmak üzere güneydoðudan birçok iþçi/iþçi adayý Hatay'a göç etmektedir.

Dil bakýmýndan Nusayri diye tabir ettiðimiz yerel halk Suriye lehçesi þeklinde Arapça konuþmaktadýr. Eski jenerasyonun Türkçeyi zor kullandýðý, daha sonraki jenerasyonun hem Türkçeyi hem Arapçayý bildiði, en son ise git gide Arapça konuþmanýn unutulduðu bir durum söz konusu. Arapçanýn en yaygýn kullanýldýðý ilçeler Samandað, Antakya, Reyhanlý Kýrýkhan olur iken Ýskenderun gibi çoðunluðun Arap kökenli olduðu bu ilçede Arapça konuþulmadýðý gibi bununla beraber hýzlý bir özünü kaybetme durumlarý vardýr. Dörtyol, Belen gibi ilçelerde zaten yerel bölgenin insanlarýnýn Türk olduðu düþünülürse Türkçe konuþulur.